Nét độc đáo trong văn hóa ẩm thực Macau

Facebook Twitter Google+ LinkedIn Pinterest

Ở cuối một con hẻm tại Macau có một nhà hàng khiêm nhường, nằm cách xa những toà nhà có mặt tiền nhấp nháy ánh đèn neon rực rỡ của các sòng bạc kiểu Las Vegas, là những thứ vốn đã định hình ra thành phố bán tự trị nằm ở bờ biển phía nam Trung Quốc này.

Ở nơi đây, nơi mà người ta cảm thấy như một thế giới cách biệt khỏi cả dãy sòng bạc ngay lân cận, ta có thể tìm thấy một loại phong lưu khác – một nét lịch sử, văn hóa, một nơi lưu giữ hương vị quá khứ và vẻ đẹp tinh thần của cuộc sống Macau xưa cũ.

“Tôi dám nói rằng ẩm thực Macau là phong cách nấu ăn pha trộn đầu tiên trên thế giới,” Sonia Palmer nói, trong lúc đang ngồi đối diện với mẹ mình, cụ bà Aida de Jesus 103 tuổi, bên trong Riquexó, một nhà hàng nhỏ mà gia đình họ đã kinh doanh cùng nhau trong 35 năm qua.

Ẩm thực Macau – sự pha trộn độc đáo giữa các loại nguyên liệu Bồ Đào Nha và Trung Quốc – đã có từ hơn 450 năm trước.

Ẩm thực Macau được Unesco công nhận là phong cách nấu ăn kết hợp, pha trộn đầu tiên trên thế giới

Có từ Thế kỷ 16 khi Bồ Đào Nha thuê nơi này làm cảng giao thương, ẩm thực Macau được Unesco công nhận là phong cách nấu ăn giao thoa đầu tiên trên thế giới. Palmer giải thích rằng ẩm thực Macau, cũng giống như cộng đồng người Macau, được hình thành từ sự kết hợp giữa người Hoa và người Bồ Đào Nha.

“Những bà vợ người Hoa đã cố gắng nấu nướng sao cho giống với những món ăn mà các ông chồng Bồ Đào Nha của họ vốn đã quen thuộc nơi quê nhà. Nhưng tất nhiên vào thời đó, họ đã không có đủ tất cả các nguyên liệu ở Macau, cho nên các bà vợ đã thay thế bằng một số nguyên liệu của Trung Quốc và Đông Nam Á. Từ đây, cách nấu ăn kết hợp Á-Âu ra đời ở Macau.”

Trên tường trang trí những bức ảnh Macau thời xưa, nhà hàng nhỏ, ấm cúng của gia đình này hoài niệm quá khứ. Có giá cả phải chăng, nơi đây thu hút các thực khách ưa chuộng đồ ăn Macau chính hiệu.

Rất nhiều người Macau đã rời đi hồi năm 1999, khi nơi này được trao trả cho Trung Quốc, không còn là thuộc địa Bồ Đào Nha nữa. Dân số hiện tại của Macau khoảng 663.400 người thì đến 90% là người Hoa. Với số lượng ngày càng giảm đi, người ta lo ngại rằng cộng đồng Macau có nguy cơ bị xóa sổ.

“Thật không may, cộng đồng người Macau hiện nay không còn đông cho lắm. Tôi cho rằng chỉ còn khoảng 1.000 người mà thôi,” Palmer nói.

“Kể từ khi được trao trả cho Trung Quốc, đã không còn nhiều người Bồ Đào Nha đến lập gia đình, sinh sống ở Macau nữa và vì thế cộng đồng Macau không tăng thêm dân số.”

Cụ bà 103 tuổi Aida de Jesus (trái) được mệnh danh là mẹ đỡ đầu của phong cách ẩm thực Macau. Bà đã mở nhà hàng Macau đầu tiên trong thành phố

Cộng đồng Macau có ngôn ngữ riêng của họ – tiếng Patuá. Thứ ngôn ngữ Bồ Đào Nha dùng tại thuộc địa này bắt nguồn từ Thế kỷ 16 khi thành phố Macau nằm dưới sự kiểm soát của Bồ Đào Nha.

Tuy nhiên, Unesco ước tính vào năm 2000 tiếng Patuá chỉ còn được sử dụng bởi không quá 50 người. Thứ ngôn ngữ này đã được xếp vào danh sách cực kỳ nguy cấp. Với ngôn ngữ Patuá gần như hoàn toàn biến mất, cộng đồng người Macau còn lại ở Macau đang hy vọng rằng phong cách ẩm thực giao thoa Á-Âu của họ sẽ không phải chịu chung số phận.

Quyết tâm bảo tồn văn hóa ẩm thực bản địa của Macau, Palmer và mẹ bà đã chia sẻ công thức nấu ăn gia truyền của mình với hy vọng rằng các đầu bếp về sau sẽ tiếp tục kế thừa và phát triển di sản này.

Cụ bà De Jesus và con gái – cô Sonia Palmer, chia sẻ các công thức nấu ăn gia truyền cho một cơ sở dạy nấu ăn, nơi đào tạo các đầu bếp Macau tương lai

Một trong những công thức nấu ăn được yêu thích là món porco bafassa, một món ăn Macau thịnh soạn với thịt lợn om mềm và khoai tây hầm chan nước sốt nghệ. Món khác nữa là tacho – món hầm nhừ truyền thống kiểu Bồ Đào Nha, với bắp cải, giăm bông, thịt lợn và sử dụng xúc xích hương vị Trung Quốc thay vì xúc xích cay Bồ Đào Nha được hầm lửa nhỏ trong một thời gian dài.

“Giai đoạn này rất khó khăn để giữ cho văn hóa Macau tồn tại được. May mắn thay, tôi có một vài người bạn đã mở nhà hàng và chính họ sẽ là người giữ cho phong cách ẩm thực Macau tồn tại, ngay cả khi chúng tôi không thể theo đuổi nữa,” bà nói.

Một trong những người như thế là đầu bếp người Macau tên là Florita Alves.

“Tôi bắt đầu bằng cách giới thiệu các món ăn Macau đặc trưng như minchi (thịt bò, thịt lợn băm viên áp chảo),” Alves nói. “Món ăn tiện lợi này rất thich hợp để giới thiệu về ẩm thực Macau vì nó dễ ăn, được hầu hết mọi người ưa thích. Về sau, tôi sẽ thêm các món mùa nào thức nấy và dần dần từng bước tạo ra nhiều hứng thú hơn với các món ăn Macau.”

Florita Alves: “Chừng nào tôi vẫn còn sức khỏe và còn có thể làm việc, tôi sẽ tiếp tục tham gia bảo tồn văn hóa của chúng tôi”

Bà nói rằng rất nhiều người vẫn lầm tưởng ẩm thực Macau là ẩm thực Bồ Đào Nha, nhưng thực ra không phải vậy.

“Tôi là một đầu bếp và tôi có thể chỉ dẫn, giải thích cho mọi người thấy rằng phong cách nấu ăn Macau của chúng tôi có điểm khác so với Bồ Đào Nha. Mặc dù có sử dụng một số nguyên liệu chính của Bồ Đào Nha như tỏi, hành tây, muối và hạt tiêu, nhưng chúng tôi cũng đồng thời sử dụng rất nhiều nguyên liệu Trung Quốc và Đông Nam Á như nước tương và các loại gia vị bột nghệ và me.”

“O Diablo là một món ăn được nấu sau mùa lễ hội với các loại thịt khác nhau và một số dưa muối chua,” bà nói. “Món ăn có vị ngọt, chua, cay, mặn – tất cả các hương vị được hòa quyện chỉ trong một nồi, rất thú vị.”

Alves tin rằng ẩm thực chính là tâm điểm của cộng đồng người Macau, chuyện và ăn uống chính là truyền thống mạnh mẽ nhất.

“Bất cứ khi nào gặp gỡ nhau trong gia đình hoặc trong cộng đồng, chúng tôi luôn mời nhau ăn.”

Vì vậy, cộng đồng người Macau hy vọng phong cách ẩm thực sẽ gìn giữ nét văn hóa của cộng đồng. “Ăn uống là một nhu cầu chính. Mọi người cần ăn mỗi ngày. Do đó, tôi tin rằng thông qua ẩm thực của mình, chúng tôi có thể tiếp cận nhiều người hơn và giữ cho văn hóa của chúng tôi tiếp tục tồn tại.”

Related Posts

Facebook Comments